10. 2. 2026.

Именски зборови - вежба

 


        Во еден тивок град, сместен покрај прекрасно езеро, живееше вреден ученик по име Марко. Тој беше во седмо одделение и имаше тројца блиски другари со кои секојдневно се дружеше. Неговата мајка секогаш му помагаше со учењето, а неговиот татко го охрабруваше да чита повеќе книги.

        Секое утро, Марко одеше во големото училиште со својата тешка училишна торба. На првиот час, некои ученици внимателно го слушаа наставникот, бидејќи тој објаснуваше важни правила. Во училницата имаше десетина клупи, пет постери и еден стар часовник што тивко отчукуваше.

        По училишните часови, Марко и тројцата другари често поминуваа време во блискиот парк. Таму, овие деца, седеа на дрвената клупа и разговараа за нивните соништа и планови. Секој од нив веруваше дека со труд и знаење може да постигне многу во идниот живот.

 

Задача: Пронајди ги именските зборови во текстот и определи ги нивните граматички категории. 

1. 2. 2026.

Исказни зависносложени реченици

 💬Во исказните реченици зависната дел-реченица претставува еден вид дополнување на содржината што се изнесува во главната дел-реченица.

Дополнувањето, најчесто, се однесува на прирокот од главната, но може и на некој друг член од неа.

1. Ме информираа дека сум ја освоил првата награда на натпреварот. ( се однесува на прирокот од главната реченица)

2. Ја примив информацијата дека сум ја освоил првата награда на натпреварот. (се однесува на именката, која овде е директен предмет)

3. Ми се јави наставничката известувајќи ме дека сум ја освоил првата награда на натпреварот. (се однесува на глаголскиот прилог) 

 👉Главни сврзници во исказните реченици се: дека, оти, како, што и да.

Како сврзувачки средства во исказните реченици се јавуваат прашалната честичка дали и прашалните заменски зборови: што, кој, чиј, каде, кога, колку, зошто и сл. Тие се јавуваат со глаголи како знае, чуе, разбере, праша. Примери: Ме праша каде живеам. Не знам што да правам.

👉Исказните зависносложени реченици не се одделуваат со запирка. (ретко се јавуваат во инверзија, стилски се обележани, па може да има запирка меѓу нив) 

 Исказни зависносложени реченици - проф. Иванка Славковска

Исказни зависносложени реченици by Иванка Славковска 

 

        ВЕЖБА 1: Подвлечи ја исказната зависна дел-реченица

Во следните реченици подвлечи ја исказната зависна дел-реченица и заокружи го сврзникот.

  1. Знам дека утре ќе го повторуваме материјалот од првото тримесечје.

  2. Наставникот праша дали учениците ја разбрале лекцијата.

  3. Го гледав како внимателно ја решава задачата.

  4. Се израдував што сите дојдоа навреме.

  5. Разбрав оти задачата била потешка од очекуваното.

    ВЕЖБА 2: Дополнување со соодветен сврзник

    (дека, дали, како, што, оти)

    Пополнете на празните линии.

    1. Мислам _________ ќе успееш во намерата.
    2. Таа праша _________ ќе има домашна задача.
    3. Забележав _________ учениците внимателно слушаа.
    4. Се радувам _________ повторно ќе се видиме.
    5. Разбрав _________ времето ќе се влоши. 

        ВЕЖБА 3:  Одреди го сврзникот

Заокружи го сврзникот во речениците.

  1. Тој кажа дека ќе дојде подоцна.

  2. Никој не знаеше дали автобусот ќе задоцни.

  3. Сите видоа како заврши натпреварот.

    ВЕЖБА 4: Спојување

    Спој ги простите реченици во исказна зависносложена реченица користејќи соодветен сврзник.

    1. 1.Слушнав. / Тој ја зборува вистината.
    2. Таа праша. / Ќе оди ли на екскурзија.

    3. Забележав. / Децата тивко влегоа во училницата.

3. 12. 2025.

Омилен глумец/глумица (2025 година)

 💬Филмот е уметност на сликата во движење. Развојот на филмот започнува кон крајот на 19 век. Првите почетоци на филмот во светот се поврзани со браќата Лимиер. Во Македонија, славата им припаѓа на браќата Манаки.

        Пронаоѓањето на филмот  ја отворило епохата на електронските медиуми во која спаѓаат и радиото и телевизијата.

         Филмот популарно е наречен седма уметност. При создавање на еден филм вклучена е голема екипа: сценарист, режисер, актери, сценограф, камерман, монтажер, шминкер и др.
Најзначајни изразни средства на филмот се: говор, глума, музика, звучни ефекти, шминка и др.

Под поимот глума подразбираме специфичен начин на оживување на драмското дејство со помош на повеќе изразни средства.

Задачата на глумецот не се состои само во тоа да го интерпретира текстот, туку да го прикаже настанот, да го води дејството.

  АКТЕР ВО ТЕАТАР И ФИЛМСКИ ГЛУМЕЦ

        Филмскиот глумец им е многу близок на гледачите бидејќи филмската камера ја регистрира секоја промена на неговото лице и неговото однесување. Затоа, филмскиот глумец мора да глуми природно и повоздржано од актерот во театарот. Филмскиот глумец постојано се прекинува бидејќи снима кадар по кадар кои на крајот се подредуваат и спојуваат. Тој не мора секогаш да учествува со својот глас. Доколку главниот глумец има неадекватен глас, лош говор, се пронаоѓа друг глумец и се синхронизира неговиот глас, додека улогата ја глуми главниот глумец. Во некои филмови каде што има потреба од скокање, качување по јаже, јавање коњ и сл. се ангажираат стручњаци кои се нарекуваат каскадери.

Каскадер е двојник на главниот јунак (дублер) што го заменува во снимањето на опасни сцени во филмот.

Главни средства кај глумецот, кои се важни при снимање на филм се: мимика, говор, гест, движење, поглед, фотогеничност, природност и др.

Како во театарот така и во филмот постојат глумци кои ја играат главната улога и епизодни кои се појавуваат само во некоја епизода. На сцената (во театар) актерот ја игра улогата во континуитет, а во филмот глумецот снима дел по дел. Во текот на снимањето филмскиот глумец нема контакт

На оваа објава се занимаваме со изработка на постери за нашиот омилен глумец/глумица.

👇Погледнете во продолжение. 

Јана Билбилоска IX a одд.

Кристина Тодороска IX  а одд.

Јана Меческа


Климентина Мурџоска 


Александар Кецкароски